Đánh giá Nikon 24-105mm f/4-7.1: Khoan đã… lens kit này thật sự tốt đấy!

Hệ máy Nikon Z rất cần một chiếc lens kit mới. Nikkor Z 24-120mm f/4 S là một trong những ống kính tốt nhất tôi từng sử dụng, nhưng mức giá của nó không hề “dễ chịu” và vượt ngoài ngân sách của nhiều người mới bắt đầu. Trong khi đó, Nikkor Z 24-50mm f/4-6.3 tuy ổn nhưng dải zoom hạn chế và khẩu độ khá chậm cho nhu cầu chụp đa dụng. Ngay cả Nikkor Z 24-200mm f/4-6.3 VR hay Tamron 28-200mm f/2.8-5.6 Di III RXD cũng hơi đắt với người mới chơi.

Vì đã khá lâu chưa thử một lens kit đúng nghĩa, nên khi cầm trên tay Nikkor Z 24-105mm f/4-7.1, tôi bước vào bài đánh giá này với tâm trạng khá tò mò. Lens có giá khoảng 500 USD nếu mua lẻ, nhưng sẽ “hời” hơn nhiều khi đi kèm Nikon Z5 II. Tất nhiên, giá rẻ chỉ thật sự có ý nghĩa nếu các đánh đổi không quá lớn. Vậy chiếc lens này có tốt không?

Một chiếc lens kit nhìn không quá đặc biệt… nhưng lại gây bất ngờ theo hướng tích cực.

Cảm giác sử dụng
Trước tiên phải nói về khẩu độ của lens này: f/4 ở đầu wide là hoàn toàn ổn, nhưng f/7.1 ở tiêu cự tele thì khá tối đối với một lens 24-105mm. Nhiều lens kit DSLR trước đây thường dừng ở khoảng f/5.6 ở đầu tele. Tuy nhiên, các lens mirrorless 24-105mm đời mới hiện nay hoặc chọn kiểu khẩu chậm f/7.1 này, hoặc nâng hẳn lên f/4 cố định toàn dải tiêu cự. Nhìn trên giấy tờ thì đây không phải khởi đầu quá hứa hẹn.

Lens chỉ nặng khoảng 340g nên rất dễ mang theo cả ngày. Bí quyết để nhẹ nằm ở việc… gần như toàn bộ được làm bằng nhựa. Ngàm lens cũng là nhựa. Tôi không thích điều đó, nhưng cũng hiểu tại sao Nikon phải làm vậy để tối ưu chi phí. Công bằng mà nói, ngàm nhựa hiếm khi hỏng nếu bạn không làm rơi cả bộ máy.

Ống kính thò ra khá nhiều khi zoom, nhưng ít nhất hệ thống lấy nét là internal focusing. Vòng zoom cho cảm giác hơi rẻ tiền, nhưng vẫn có lực cản đủ tốt để thao tác mượt hơn. Lens chỉ có một vòng điều khiển tùy biến, hợp lý nhất có lẽ là dùng cho manual focus. Mặt trước hỗ trợ filter 67mm. Đừng kỳ vọng weather sealing nghiêm túc ở mức giá này.

AF được điều khiển bằng motor STM đơn giản, nhưng tốc độ lấy nét khá nhanh và mượt. Điều bất ngờ là lens có khả năng macro rất đa dụng. Ở tiêu cự 105mm, bạn có thể lấy nét ở khoảng cách chưa tới 20cm và đạt tỷ lệ phóng đại 1:2.

Tuy nhiên, khẩu f/7.1 ở 105mm sẽ khiến chụp macro khá khó khăn:

• phải tăng ISO thường xuyên,
• khó tách nền mạnh,
• thiếu sáng dễ đẩy noise lên cao.

Lens cũng không có chống rung VR, nhưng phần lớn body Nikon Z bán kèm hiện nay đều có IBIS.

Khả năng chụp thực tế
Điểm gây ấn tượng đầu tiên là khả năng kiểm soát flare cực kỳ tốt. Lens gần như không bị mất tương phản và ghosting rất nhẹ. Với một lens giá rẻ, đây là kết quả đáng khen.

Bokeh không quá nổi bật, điều cũng dễ hiểu vì khẩu tele khá tối. Ở 24mm f/4, bokeh có hiệu ứng “mắt mèo” hơi méo, xuất hiện chút soap bubble và viền highlight chưa sạch hoàn toàn. Dù vậy, nền mờ vẫn khá mượt và không quá gắt như nhiều lens giá rẻ khác.

Độ nét
Đây thật sự là một chiếc lens rất nét.

Ở 24mm:

• trung tâm ảnh cực tốt ngay tại f/4,
• khép khẩu gần như không cải thiện thêm,
• góc ảnh có vignette nhẹ nhưng chi tiết vẫn giữ tốt.

Hiệu suất tổng thể ở đầu wide rất ấn tượng.

Tại 105mm:

• ảnh vẫn sắc nét ngay ở f/7.1,
• lên f/8 gần như không khác biệt,
• vignette rất ít,
• góc ảnh vẫn tốt.

Kết quả này phần nào dễ đoán vì khẩu độ chậm giúp lens “dễ thiết kế” hơn. Nó không phải một thiết kế táo bạo về quang học, nhưng rõ ràng Nikon đã tối ưu cực tốt trong giới hạn của mình.

Trải nghiệm tổng thể
Không thể phủ nhận rằng Nikkor Z 24-105mm f/4-7.1 có giá trị rất tốt so với số tiền bỏ ra.

Có lẽ sẽ không nhiều người mua riêng chiếc lens này, nhưng khi đi kèm body thì nó trở thành lựa chọn cực kỳ hợp lý về tài chính.

Tuy nhiên:

• nó không phải lens “gây phấn khích”,
• không phải kiểu lens khiến bạn muốn khoe,
• và có thể sẽ là chiếc lens đầu tiên bạn muốn nâng cấp sau này.

Đây đúng nghĩa là một “starter lens” — nhưng là starter lens rất tốt.

Nó sẽ giúp bạn tạo ra những bức ảnh đẹp đáng tự hào, và có thể ở lại trong túi máy lâu hơn bạn nghĩ, dù bản thân nó không mang cảm giác cao cấp.

Có lựa chọn nào khác?

• Nikkor Z 24-50mm f/4-6.3 nhỏ gọn hơn nhưng dải zoom quá ngắn.
• Nikkor Z 24-200mm f/4-6.3 VR linh hoạt hơn cho du lịch.
• Nikkor Z 24-120mm f/4 S là lựa chọn toàn diện nhất nếu dư ngân sách.

Có nên mua?
Có.

Nếu mua kèm body với giá combo, đây là một trong những lens kit đáng giá nhất hiện nay:

• nhẹ,
• nét,
• đa dụng,
• AF tốt,
• flare kiểm soát xuất sắc.

Tất nhiên khẩu độ f/7.1 ở tele vẫn là hạn chế lớn, nhưng đổi lại bạn nhận được chất lượng quang học vượt xa kỳ vọng của một lens kit giá rẻ.